Fotha RSS/RSS Feed

GREAMAITHEOIRÍ FÓS AR FÁIL

2008-05-18T18:27:45+01:00

Tá roinnt iarratas faighte againn le tamall anuas maidir le greamaitheoirí a cheannach le húsáid in Éirinn agus thar lear.

Cé nach bhfuil an siopa le feiceáil ar ár suíomh a thuilleadh is féidir greamaitheoirí a fháil go fóill ach teagmháil a dhéanamh linn ag eolas@ceithearnacoille.com

Ná déanaigí dearmad gur chóir na greamaitheoirí a úsáid go héifeachtach agus nár chearrt eolas práinne a chlúdach go hiomlán.

Ar aghaidh leis an obair!

CEITHEARNA NYC

2008-05-10T18:20:21+01:00

Tá forbairtí áirithe déanta ag ár bhfeachtais éagsúla le tamall anuas agus i measc na mbuaicphointí tá an chraobh nua atá bunaithe i Nua Eabhrach, Stáit Aontaithe Mheiriceá.

Is eol dúinn ar fad go bhfuil pobal bríomhar Gaelach san Úll Mór leis na glúine agus anois tá glór na Gaeilge á ardú acu agus íomhá na teanga a chur chun tosaigh sa chathair i rith an ama. Tá Gaeil na cathrach ag teacht ar an tuiscint gur féidir leis an Ghaeilge bheith lárnach dá saol féin - agus cosúil le Gaeil na hÉireann - go bhfuil gá leis an ghníomh chun an teanga a chur chun cinn.

Mar chomhartha dlúthpháirtíochta lenár bhfeachtais anseo in Éirinn - agus chun cur in iúl gur teanga bheo bheathach í an Ghaeilge i SAM - tá Ceithearna Nua Eabhrach ag díriú isteach ar phróifíl na Gaeilge a ardú thall agus ar na gnímh atá curtha i gcrích acu cheana tá greamaitheoirí a chur ar chomharthaí de chuid Continental Airlines in Grand Central Station agus Aer Lingus in Queens - dhá aerlíne nach bhfuil fógraí Gaeilge ar gach seirbhís Éireannach dá gcuid go fóill.

Má tá cónaí ort sna Stáit, nó más mian leat breis eolais ar chraobh NYC, tabhair cuairt ar shuíomh Bebo s'acu anseo.

BRÉAN DE BHIOGÓIDEACHT

2008-05-08T12:53:29+01:00

De ghnáth is é an tAire Frith-Chultúir ó thuaidh, Edwin Poots, a bhíonn i gceist agus biogóideacht in éadan an phobail Ghaelaigh á lua againn anseo ach tá neart eile sa DUP a bhfuil an dearcadh diúltach céanna sin acu.

Ina measc sin tá Peter Weir, ball Stormont don Dún Thuaidh. Agus é ag caint ar an chóras reatha rialtais sna sé chontae, dúirt an tUasal Weir:

"Never during the period of Direct Rule do I recall Irish cultural activists taking to the streets to protest that they weren’t getting enough cash or support from the government. Not only have the DUP trashed the concept of an Irish Language Act but we have also advanced the interests of our own community."

Anois, muna bhfuil biogóideacht ghránna lom i gceist ansin, cad atá ann?

Cad atá á rá ag na páirtithe eile faoi ráitis chiníocha mar seo?

What are other parties doing to combat such racist statements?

CÁ BHFUIL CYMRAEG?

2008-04-04T09:33:12+01:00

Agus dlús á chur arís faoi obair na gCeithearn ar fud na tíre - agus in áiteanna áirithe i SAM! - is tógáil chroí sa bhreis é nuair a fhaigheann muid amach go bhfuil pobail teangacha eile ag ardú a nglóir féin chomh maith.

Is é Ble Mae'r Gymraeg? - Cá bhfuil an Bhreatnais? - atá scríofa ar ghreamaitheoirí úra atá á gcur in airde ag Cymdeithas ar shiopaí Tesco agus Morrisons i dtuaisceart na Breataine Bige. Ceantar láidir Breatnaise é iarthuaisceart na tíre ach, ina ainneoin sin, diúltaíonn na mórshiopaí seo fógraí nó comharthaí sa teanga dhúchais a chur in airde. Seo thíos freagra na mBreatnach.

Cymraeg a Gwyddelig am byth!

CLG GAN GHAEILGE... ARÍS

2008-03-30T14:59:00+01:00

“We are a modern, forward thinking association, with huge youth participation and following. But everyone involved in the GAA is also immensely proud of our rich culture and heritage. It’s important for us as an association to embrace the future, but always remain mindful of our past.”NICKEY BRENNAN, UACHTARÁN CLG

Is leis na focail sin a d'fhógair an tUasal Brennan go seolfaí lógó nua CLG ar an mhí seo chugainn. Bheifeá ag súil mar sin go mbeadh an Ghaeilge - teanga a bhí fite fuaite le bunú CLG in 1884 - le feiceáil go soiléir ann. Ach níl.

Is é an leagan Béarla, GAA, atá roghnaithe acu chun na cluichí Gaelacha a chur chun cinn as seo amach. Cén fáth nach mbeadh CLG-GAA, nó fiú GAA-CLG, in úsáid ag an eagras mar bhranda idirnáisiúnta?

Ní hamháin go bhfuil CLG ag loiceadh ar phobal na Gaeilge agus ar bhaill an eagrais, ach tá siad fosta ag sárú Bhunreacht na heagraíochta a leagann síos go gcaithfear an Ghaeilge a chur chun cinn gach deis a bhíonn acu.

Ní féidir linn ligint don easpa samhlaíochta seo - easpa muiníne as an Ghaeilge agus easpa tuisceana ar thábhacht agus ar phobal na Gaeilge - leanúint ar aghaidh i gCumann Lúthchleas Gael.

Déan teagmháil le do chlub áitiúil, bord do chontae agus do chúige agus údaráis Pháirc an Chrócaigh féin chun do mhíshásamh a chur in iúl. Chun cuidiú leat, seo sonraí teagmhála CLG i mBÁC:

+353 1 8363222
queries@gaa.ie
marketing@gaa.ie

RYANAIR DUBH IN ÉADAN NA GAEILGE

2008-03-28T14:03:00+00:00

Tá a fhios againn ar fad gur dhiúltaigh aerlíne náisiúnta na hÉireann, Aer Lingus, Gaeilge a chur ar fhógraí eitiltí isteach agus amach as Béal Feirste. Bhí scéal ag Lá Nua le déanaí fosta go bhfuil Continental Airlines SAM anois ag machnamh faoi fhógra fáilte a dhéanamh i nGaeilge ar a gcuid seirbhísí go hAerfort Bhaile Átha Cliath agus Aerfort na Sionna.

Bhuel, a bhuí arís leis an Ghael Meiriceánach Daithí Mac Lochlainn, tá sé tagtha chun solais go bhfuil barúil ar leith ag ceannasaí Ryanair, Michael O'Leary, faoin Ghaeilge chomh maith. I litir a sheol sé chuig Daithí, léiríonn an fear gnó go bhfuil sé go hiomlán i gcoinne úsáid na Gaeilge ar eitiltí Ryanair nó comhlachtaí eile.

Ní hamháin go gcuireann sé a thuairim in iúl ar bhealach sotalach aineolach, tugann sé le fios chomh maith go bhfuil an ceart ag Aer Lingus gan Gaeilge a úsáid ar eitiltí as Béal Feirste agus nach fiú am a chur amú ag plé leis an teanga.

Táthar ag caint anois ar bhaghcat a dhéanamh ar Ryanair. Muna féidir leat sin a dhéanamh, déan cinnte go mbíonn greamaitheoir Gaeilge leat an chéad uair eile agus tú ag eitilt leis an bhoc seo O'Leary.

DÚSHLÁIN ROMHAINN ARÍS EILE

2008-02-15T16:53:00+00:00

Is an-ghnóthach a bhí na Ceithearna le tamall anuas – ainmníodh muid don bhlag Gaeilge is fearr! – agus is an-ghnóthach a bhí pobal na Gaeilge go dtí seo in 2008.

Bhí caint ann ar dheireadh theacht le Cómhar, tá Lá Nua i mbaol mór (achainí anseo), tá iris nua nós* ag teacht ar an saol go luath, tá pobal an Daingin ag seasamh an fhóid, agus pobal Árainn Mhóir chomh maith, tá cosc ag Aer Lingus ar fhógraí Gaeilge ar eitiltí as Béal Feirste (achainí anseo).

D’fhéadfaí cur leis an liosta sin de scéaltaí móra na Gaeilge ach tá na Gaeil cleachta le dúshláin, agus níl ganntanas dúshlán againn i láthair na huaire. I measc na gceisteanna is tromchúisí a tháinig chun cinn i mbliana tá dearcadh dú-naimhdeach an Aire Chultúir ó thuaidh, Edwin Poots, i leith na Gaeilge.

Ní hamháin go bhfuil sé ag diúltú do mhianta phobal na Gaeilge agus eagraíochtaí ar fud na hEorpa atá ag moladh go gcuirfí Acht Gaeilge i bhfeidhm sna 6 chontae, tá sé i gceist aige deireadh a chur leis an Chiste Craoltóireachta Gaeilge atá i ndiaidh cláracha den chéad scoth a chur ar fáil do TG4, RTÉ agus BBC.

Is léir nach bhfuil athrú ar bith tar éis theacht ar dhearcadh na bpolaiteoirí Aontachtacha ar an chultúr Gaelach agus d’admhaigh an tAire Poots é féin ar an teilifís le déanaí nach bhfuil sé ag iarraidh ‘an Ghaeilge a thabhairt isteach i dTuaisceart na hÉireann’.

Ní fios do na Ceithearna conas atá Aire Rialtais in ann ráiteas chomh claonta seicteach sin a thabhairt go poiblí sa lá atá inniu ann ach tá a fhios againn go leanfaidh na Gaeil ar aghaidh ag cur brú air, agus ar pholaiteoirí eile, cothromas a thabhairt don Ghaeilge i ngach gné den saol.

Sna míonna amach romhainn, beidh NCC ag cur comharthaí dátheangacha bóthair dár gcuid féin in airde in áiteanna ó thuaidh atá ar son na Gaeilge agus molann muid do Ghaeil eile déanamh amhlaidh.

CIÚNAS CLG FAOIN ACHT GAEILGE

2008-01-16T22:12:15+00:00

Is eol do lucht tacaíochta NCC go mbíonn muid ag obair ar son cothromais idir cultúir éagsúla an oileáin seo agus go dtacaíonn muid leis na hiarrachtaí a dhéantar tuigbheáil níos fearr a chothú ar éagsúlacht reatha na hÉireann.

Is í sin an chúis a chuireann muid fáilte roimh chinneadh Aire DCAL, Edwin Poots, freastal a dhéanamh ar chluiche peile ar an Iúr, oíche Dé Céadaoin. Is céim chun tosaigh í seo gan aon agó ach ba mhian leis na Ceithearna ceist a chur ar oifigigh CLG a bhí i láthair ag an ócáid - ar fhiafraigh sibh fiú den Aire Poots cad é a bhí ar bun aige maidir le cur chun cinn na Gaeilge sna sé chontae?

Tá an tAire i ndiaidh diúltú don Acht Gaeilge, tá sé i gceist aige deireadh a chur leis an Chiste Craoltóireachta Gaeilge agus tá masla i ndiaidh masla tugtha ag baill a pháirtí don teanga dhúchasach seo. Ar chuir Nickey Brennan, Uachtarán CLG, nó Liam Mulvihill, Cathaoirleach nua Fhoras na Gaeilge, brú nó ceist ar bith air faoin seasamh seicteach atá aige i leith na Gaeilge?

Ag amharc ar an ábhar Béarla atá ar shuíomh idirlín CLG, is beag an baol.

Iarrann NCC ar CLG cloí le bunreacht na heagraíochta agus tacaíocht iomlán a thabhairt don Ghaeilge, agus do phobal a labhartha, go háirithe iad sin ó thuaidh atá ag snámh in aghaidh eas na nAontachtach.

AG AMHARC SIAR, AG AMHARC CHUN TOSAIGH

2008-01-03T16:19:02+00:00

Tá 2008 buailte linn cheana agus tá Na Ceithearna Coille ag súil go mór leis an bhliain nua amach rómhainn.

Ba bhliain shuntasach í 2007 maidir le gníomhaíocht Ghaeilge nó is féidir a rá go ndearnadh ní ba mhó beart feiceálach ar son na teanga le linn na bliana ná i mbliain ar bith ó bhí na 1980í ann nuair a chaith roinnt laochra tréimhse i bpríosún Mhuinseo, BÁC, mar chuid den fheachtas chun níos mó Gaeilge a fháil ar an teilifís náisiúnta. Bunaíodh stáisiún brádach i gConamara sna blianta céanna. Féach an físeán seo.

Mar is eol daoibh, dhírigh Na Ceithearna isteach ar chomharthaí bóthair nach raibh dátheangach agus cuireadh na mílte greamaitheoir in airde ar chomharthaí aonteangacha ar fud na tíre - sna sé chontae go príomha ach i gceantair go leor ó dheas chomh maith.

Tharraing an feachtas seo aird na meán agus an phobail uile agus tá sé á fhógairt againn ag tús na bliana nua seo go leanfar leis an ghníomh sna míonna amach rómhainn. Nuair is féidir agus cuí, cuirfidh muid ár gcomharthaí féin in airde in áiteanna ó thuaidh ina bhfuil pobal báúil agus cuirfear tuilleadh brú ar údaráis an dlínse, DRD agus an tAire Conor Murphy ach go háirithe, chun an Ghaeilge a dhéanamh go hoifigiúil ar chomharthaí na sé chontae.

Gabhann muid buíochas ó chroí le gach Gael a léirigh tacaíocht agus a chuidigh linn go dtí seo agus tá muid ag súil go mór le tuilleadh tacaíochta in 2008.

Beannachtaí na Féile agus Bliain Úr Faoi Mháise daoibh uile!

‘ÓGSTÁISIÚN’ RAIDIÓ!

2007-11-11T23:23:16+00:00

Bhí na Ceithearna ar an eolas faoin fheachtas ar son stáisiúin raidió chun freastal ar Ghaeil óga na tíre - pléadh an moladh ag Oireachtas na Samhna i gCathair na Mart an tseachtain seo caite - ach níor thuig muid go rabhthas i mbun gníomhaíochta ar an cheist.

Agus nach sásta a bhí muid nuair a chuir Ceithearn as Baile Átha Cliath ar an eolas sinn faoi graffiti nua atá le feiceáil i ndeisceart na príomhchathrach, é ag éileamh go mbunfaí “Ógstáisiún Anois”.

Tá eagrais ar nós Chonradh na Gaeilge agus Na Gaeil Óga ag moladh a leithéide le tamall anuas agus is mithid go bhfuil an coincheap á chur i mbéal phobal na Gaeilge, agus na n-údarás, arís eile.

Tá seirbhísí áirithe á gcur ar fáil ag Anocht FM, Raidió na Life, Ráidió Fáilte agus Blas Raidió Uladh ach is cinnte go bhfuil stáisiún iomlán ag teastáil ó aos óg na Gaeilge - stáisiún nua-aoiseach tarraingteach gnéasúil, le béim ar shaol úr na teanga agus le cur chuige a mheallfadh daoine ina threo/.

Go raibh gach rath ar an fheachtas!

FREAGRA DÁR gCÁINTEOIRÍ

2007-11-10T15:38:39+00:00

Ar an mallaibh, foilsíodh alt ar An tUltach ag cáineadh na gCeithearn Coille agus an fheachtais s’againn. Mar atá ráite againn cheana, fáiltíonn muid i gcónaí roimh dhíospóireacht ar chur chun cinn na Gaeilge agus ar na straitéisí éagsúla a bhíonn in úsáid ag na Ceithearna agus ag eagrais eile teanga.

Dar linn gur litir lochtach a bhí ann agus, ar an ábhar nach raibh ár bhfreagra i gcló go fóill san iris féin, bheartaigh muid ár bhfreagra - agus sleachta míchruinne na litreach - a fhoilsiú anseo ar shuíomh na gCeithearn.

“Tá iarrachtaí á ndéanamh fud fad Chúige Uladh le comharthaí bóthair a dhéanamh dátheangach agus d'eirigh leis an fheachtas i gCeantar an Iúir agus Mhúrna agus i Sleacht Néill i Machaire Rátha agus in áiteanna eile chomh maith.”

Is léir nach dtuigeann an t-údar gur ar chomharthaí bóthair seachas comharthaí sráide nó 'fáilte' atá feachtas na gCeithearn dírithe. Tá comharthaí áirithe dátheangach i roinnt comhairlí áitiúla ó thuaidh ach tá gach comhartha bóthair sa dlínse i mBéarla amháin. Tagann na comharthaí tábhachtacha seo faoi smacht DRD agus níl aon phróiseas oifigiúil ann chun iad a athrú.

Ar a bharr sin, cé go n-aithníonn na Ceithearna go bhfuil fiúntas le comharthaí ‘fáilte’, ní féidir a shéanadh nach bhfuil iontu ach siombalachas agus go mbaineann siad le meon an ‘cúpla focal’, meon atá ag teacht go hiomlán salach ar chuspóir na gCeithearn. Is iad treoir-chomharthaí bóthair atá de dhíth ar Ghaeil an tuaiscirt.

Sínigh an achainí idirlín seo chun iad a éileamh.

“...baineadh geit asam nuair a dúirt duine de mo comharsana liom (fear atá an-ghníomhach i gcúrsaí peile agus iomána) nach síneodh sé rud ar bith go dtí go mbeidh deireadh leis na greamaitheoirí atá, dar leis, ag scriosadh íomhá na Gaeilge agus cibé dea-thoil (más ar éigean í) atá ag an ‘taobh eile’ do cheist na teanga.”

Caithfear Gaeil an bealach chun tosaigh don teanga a threorú seachas bheith ag ligint do dhaoine atá diúltach agus ar nós cuma liom faoin teanga bheith ag deachtú thodhchaí na Gaeilge - is cuma cén creideamh atá acu nó cén spórt is fearr leo.

Cé go bhfuil tábhacht áirithe ag baint le dea-thoil a chothú i measc an phobail uile ar oileán na hÉireann, tá daoine ann a bhíonn ag lorg leithscéalta i gcónaí chun cur i gcoinne na Gaeilge ach más bocht an leithscéal é, is iomaí bealach chun na hargóintí sin a shárú.

“Chomh maith leis sin i gcomhfhreagras a fuair mé ar na mallaibh ón comhairle, dúradh liom gur ábhar mór imní a bhí sna greamaitheoirí céanna agus go mbeadh impleachtaí móra acu maidir leis an fheachtas s’againn féin chun stádas oifigiúil a fháil do na comharthaí bóthair – feachtas a bhfuil muid ag obair air le trí bliana.”

Is léir arís go bhfuil dul amú ar dhaoine áirithe má táthar ag iarraidh ar an chomhairle áitiúil ‘stádas oifigiúil’ a bhronnadh ar na 'comharthaí bóthair'. Is faoi chúram an Aire um Fhorbairt Réigiúnach, Conor Murphy, agus DRD atá comharthaí bóthair an tuaiscirt.

Chomh maith leis sin, nuair a bhíonn naimhde na Gaeilge ag maíomh gur ‘ábhar mór imní’ iad na greamaitheoirí, caithfidh go bhfuil ag éirí leis na gluaiseachtaí úra atá anois ag i mbun chinniúint na Gaeilge agus atá ag iarraidh cothromas a bhaint amach dár dteanga.

“Tá cúpla sampla a léiríonn an dóigh a gcuireann na greamaitheoirí céanna isteach ar dhaoine agus is é an chnámh is mó spáirne atá ann go gclúdaíonn siad eolas tábhachtach, mar shampla, Newry B30; Invalid Carraiges; eolas tábhachtach faoin Alcohol Free Area; tá an comhartha do Hilltown clúdaithe ar fad agus an ceann is measa liom, an iarracht atá déanta An tIúr a spraeáil ar an chomhartha. Tá droch-chuma air agus ní chuidíonn sé le ceist na Gaeilge.”

Tá an ceart ag an údar gur chóir go mbeadh eolas tábhachtach le feiceáil ar chomharthaí na sé chontae - sin díreach an chúis a bhfuil na Ceithearna ag éileamh go mbeadh an chomharthaíocht uilig go léir AS GAEILGE ANOIS, chomh maith leis an Bhéarla.

Tá prionsabal ag na Ceithearna nach gcuirtear greamaitheoirí in airde ach in áiteanna atá ar son na Gaeilge agus déanann muid gach iarracht chomh maith gan an Béarla a chlúdach go hiomlán ar na comharthaí.

Ní bhfuair muid ach moltaí ón phobal áitiúil maidir leis an Ghaeilge - an fhírinne - a chur ar chomharthaí bóthair sna háiteanna thuas luaite agus dar linn gur iontach amach an croí agus an misneach a bhí ag Ceithearnaí Ard Mhacha Theas chun ‘An tIúr’ a chur ar chomharthaí an cheantair.

“Cuir i gcomparáid é leis an dóigh phroifisiúnta a ndeachaigh Pobal i mbun oibre maidir le hAcht na Gaeilge – difear an domhain idir an dá chur chuige.”

Tacaíonn na Ceithearna go hiomlán le moltaí POBAL maidir leis an Acht Gaeilge don tuaisceart ach níor éirigh leis an fheachtas sin go dtí seo agus níl comharthaí bóthair clúdaithe faoin reachtaíocht. Is í sin an chúis a ndeachaigh muid i mbun oibre an chéad lá agus a bhfuil muid i dteagmháil leis an Roinn um Fhorbairt Réigiúnach, agus ag iarraidh tionchar a imirt orthu, ó shin.

Is léir ó thaithí ár gcairde sa Bhreatain Bheag agus in Alba go bhfuil tábhacht leis an dá chur chuige - an
próiseas foirimiúil dlí agus gníomh síochánta ar an talamh. Tá comharthaíocht dhátheangach ar fud na Breataine Bige inniu mar shampla toisc go ndeachnaigh siad i bhfeidhm ar na húdaráis trí na seanchomharthaí Béarla a scrios, sin bun agus barr an scéil.

“Glactar leis nó ná glactar leis, ní bhfaighidh an Ghaeilge an t-aitheantas atá tuilte aici mura gcothaítear dea-thoil leis an ‘taobh eile’.”

Bheadh sé go deas i ndomhan foirfe dá mbeadh gach duine sa tsochaí seo ag tacú leis an Ghaeilge ach ní amhlaidh an scéal go fóill. Tá na Ceithearna bródúil dearfach as ár dteanga agus dar linn nár cheart go mbeadh orainn cead a iarraidh ó dhuine ar bith le bheith inár nGaeil. Tá an creideamh lag sin fágtha inár ndiaidh agus i ndáiríre is beag Gael óg anois a chreideann san idé-eolaíocht sin.

“Níl mé a mhaíomh gur chóir dúinn sodar i ndiaidh na n-uasal ach tá dóigheanna níos fearr ná loitiméireacht chun é a dhéanamh.”

Tá sé follasach ó shuíomh na gCeithearn nach loitiméireacht atá ar bun againn. Ní hamháin go bhfuil an Béarla fós le léamh ar fhormhór na gcomharthaí a bhfuil greamaitheoirí orthu ach tá tús curtha againn le feachtas nua ina bhfuil leagan Gaeilge na logainmneacha a chur in airde againn. Ní chuirfidh na greamaitheoirí seo isteach ar dhuine ar bith seachas orthu sin a bhfuil fadhb acu leis an teanga féin.

Tá dúshraith láidir faoinár bhfeachtas agus leanfar leis go dtí go dtugtar aitheantas ceart don Ghaeilge ar chomharthaí ar fud na hÉireann.

AN CHÉAD CHÉIM EILE!

2007-10-28T20:42:43+00:00

Léiríonn na grianghraif seo an chéad chéim eile i bhfeachtais na gCeithearn chun comharthaí Gaeilge bóthair a chur in airde ar fud na hÉireann - muna bhfuil na húdaráis sásta iad a chrochadh, déanfaidh muidne é!

I ndiaidh gur éirigh le feachtas na ngreamaitheoirí 'AS GAEILGE ANOIS' aird an phobail a tharraingt ar easpa na gcomharthaí Gaeilge, go háirithe sa tuaisceart, shocraigh na Ceithearna céim níos faide a ghlacadh agus an leagan Gaeilge de logainmneacha a chur ar chomharthaí áirithe aonteangacha.

Le tamall anuas tá argóintí á gcur chun cinn acu sin atá in éadan greamaitheoirí Gaeilge agus comharthaí dátheangacha go gcruthaíonn siad 'deacrachtaí' do thiománaithe - argóint atá gan aon bhunús mar a mhíníonn an taighde oifigiúil seo - agus gur i mbun loitiméireachta atá na Ceithearna is iad ag crochadh greamaitheoirí.

Séanann muid na hargóintí éadroma seo ach chun cur go dearfach leis an díospóireacht agus leis na háitimh seo a chur ar ceal, cuirfear greamaitheoirí úrnua in airde ar a bhfuil leaganacha cearta Gaeilge de logainmneacha éagsúla. Ag an phointe seo is iad na logainmneacha gairide - An tIúr, Doire srl - na cinn is oiriúnaí ach leathnófar na comharthaí de réir a chéile.

Má tá fadhb ag aon duine leis na greamaitheoirí nua seo, is í an teanga féin cúis na faidhbe s'acu agus ní cúrsaí loitiméireachta ná sábháilteachta.

Ar aghaidh linn arís!

LEATHNÚ NA gCEITHEARN & GREAMAITHEOIR ÚRNUA

2007-10-24T18:22:32+01:00

Agus obair ar bun i gcónaí i gCúige Uladh - is ann ar ndóigh atá an dúshlán is mó roimh úsáid na Gaeilge sa ghnáthshaol - tá an-dul chun cinn déanta chomh maith ag na Ceithearna i gCúige Laighean agus Cúige na Mumhan le déanaí.

Mar atá le feiceáil anseo, tá buíon gníomhach i gContae an Chláir agus obair thábhachtach déanta acu ach go háirithe in Inis, baile ina bhfuil neart comharthaí atá i mBéarla amháin curtha in airde ag na húdaráis.

Leantar leis an fheachtas fosta i gContaetha Lú, na Mí agus Bhaile Átha Cliath le greamaitheoirí á scaipeadh agus á gcur ansin ar luas lasrach i láthair na huaire. Mar léiriú ar fhorbairtí agus ar dhíogras na Laighneach tá an suíomh Bebo atá cruthaithe ag Ceithearna na cúige sin. Mar aon le teagmháil a dhéanamh le príomhionad na gCeithearna anseo, is féidir le Gaeil Laighean smaointe a roinnt agus beartas a shocrú ar an suíomh Bebo seo. Leanaigí oraibh!

Mar fhocal scoir, tá sé beartaithe ag na Ceithearna greamaitheoir nua a chur ar fáil atá dírithe ar ghníomhaithe sna 26 contae. CEARTAIGH! a bheas scríofa air agus beidh sé le greamú, iontas na n-iontas, ar an iliomad comharthaí Gaeilge ar fud na tíre atá litrithe go mícheart. Níl leithscéal ar bith ag an rialtas comharthaí míchruinne míshlachtmhara a chur in airde agus measann na Ceithearna Coille gur cheart dúinn é seo a léiriú dóibh. Déan teagmháil linn le haghaidh tuilleadh eolais.

DIÚLTÚ DON ACHT... SPREAGADH DON OBAIR

2007-10-21T22:37:43+01:00

Bhuel, cad é eile lena raibh muid ag súil?

Tá sé fógartha ag an Aire Cultúir, Ealaíon agus Fóillíochta ó thuaidh, Edwin Poots, ar dheis, nach bhfuil sé cinnte de bhuntáistí an Achta Ghaeilge agus nach mbeidh an reachtaíocht á cur i bhfeidhm aige an babhta seo.

Ar na leithscéalta a d'úsáid sé chun a chinneadh claonta a chur i bhfolach - bhí 65% d'fhreagraí an phróisis chomhairliúcháin ar son an Achta! - bhí “costais” agus an dochar a dhéanfadh cothromas teanga do “chaidreamh pobail”.

Is eol do phobal na Gaeilge nach bhfuil sa dá fháth seo ach leithscéalta suaracha agus go bhfuil deis mhór caillte ag an Aire a léiriú don saol mór go bhfuil sé ag obair ar son gach duine i sochaí an tuaiscirt agus go bhfuil sé toilteanach cúl a thabhairt don bhiogóideacht agus an Ghaeilge a aithint mar is ceart.

Tagann cinneadh seo Poots sna sála ar shraith ionsaithe ó pholaiteoirí Aontachtaithe ar an Ghaeilge ina raibh ciníochas frith-Gaeilge le brath go soiléir.

Ina measc sin bhí maíomh Jim Spratt ón DUP go gcaithfear an “piléar Gaelach” a dhíchoimisiúnú, an díspeagadh maslach a rinne Gregory Campbell ón pháirtí céanna ar fhrása Gaeilge agus rún David McNarry ón UUP chun cosc iomlán a chur ar úsáid na Gaeilge sa Tionól cionn is go raibh an teanga “seicteach”, gur “cur amú airgid” a bhí inti agus go raibh séisean “dubh dóite de bheith ag éisteacht léi”.

Maithfear duit é má shíleann tú gur sna meánaoiseanna atá na hAontachtaithe seo go fóill nó is mór an náire agus trua é go bhfuil a leithéid de dhearcadh ciníoch fós beo in 2007.

Ach beo atá sé agus léiríonn sé dúinn arís eile gur gá leanúint leis an dea-obair i gcónaí agus brú a choinneáil ar na údaráis go dtí go dtugtar an stádas ceart cuí dár dteanga.

Tá na Ceithearna Coille réidh don dhúshlán agus tá muid iomlán cinnte go bhfuil mórphobal na Gaeilge réidh chomh maith.

RUABHÉIC AN DRAGAIN

2007-09-24T18:35:48+01:00

Is léir d'aon duine atá ag leanúint obair na gCeithearn go bhfuil an-suim agus meas againn ar ghníomhairí teanga sa Bhreatain Bheag.

Ach cad chuige an spéis seo inár gcairde as Cymru? Mar gur éirigh leo!

Inniu, mar gheall ar dhian-ghníomhaíocht Cymdeithas yr Iaith Gymraeg (Cumann na Breatnaise) agus de bhrí go rabhadar sásta íobairt a dhéanamh, tá gach comhartha bóthair i gCymru dátheangach, déanann gach páiste scoile sa Bhreatain Bheag staidéar ar an Bhreatnais, tá acht measartha láidir acu, tá an ceart ag daoine an Bhreatnais a úsáid sa chúirt, tá stáisiún teilifíse acu... agus d'fhéadaí cur leis an liosta.

Ach conas a d’éirigh leo an stádas suntasach seo a bhaint amach? Anseo thíos tá nasc d'anailís acadúil a thugann léargas cuimsitheach ar stair streachailt phobal na Breatnaise le dhá scór bliain anuas.
A Ghaeil, tugaigí faoi deara!

An gcloiseann sibh Ruabhéic an Dragain?

DUL CHUN CINN AR DEIREADH!

2007-09-22T13:48:00+01:00

I ndiaidh beagnach 8 mí de ghníomhaíocht Ghaelach, tá na chéad torthaí ar fheachtais na gCeithearn Coille le feiceáil agus é fógartha ag an Aire um Fhorbairt Réigiúnach sna sé chontae, Conor Murphy, go ndéanfadh sé a dhícheall polasaí a chur i bhfeidhm a d'fhágfadh go mbeadh cead ann comharthaí bóthair, i dteangacha seachas an Béarla, a chur in airde ó thuaidh.

Tuigtear go raibh an baol ann go raibh Roinn an Aire, DRD, ag iarraidh an reachtaíocht reatha a leasú ionas go mbeidh sé cinnte gur i mBéarla amháin a bheadh aon chomhartha bóthair ach, mar gheall ar bhrú leanúnach ó na Ceithearna agus ó Ghaeil eile, d'fhógair an tAire i dTionól an Tuaiscirt go mbeadh sé anois ag iarraidh leasuithe a dhéanamh chun teangacha eile a chur san áireamh sa reachtaíocht.

Ní fios go fóill cé acu go nglacfar leis na leasuithe cuí nó nach nglacfar ach is féidir le gach Ceithearn, cibé áit a bhfuil siad sa tír, bheith sásta go bhfuil ár gcuid oibre i ndiaidh tiochar a imirt ar Roinn rialtais agus go bhfuil an chéad mhórchéim eile tógtha againn i dtreo comharthaí Gaeilge bóthair ar fud na hÉireann.

Ní gá a lua fosta ar ndóigh gur próiseas fadalach é seo ach go gcoinneofar súil ghéar ar DRD i rith an ama agus go leanfar lenár bhfeachtais go dtí go gcloítear leis an ghealltanas suntasach seo.

Mar a dúirt an té a dúirt, ‘Neart déanta, tuilleadh le déanamh’.

‘THE ISSUE IS NOT ONE OF COST, BUT OF POLITICAL WILL’

2007-09-06T21:36:00+01:00

Léiríonn scéal ar phríomhleathanach Lá Nua an lae inniu go bhfuil - mar a mhínigh na Ceithearna roimhe seo - cuma bhréagach ar an méid a bhí le rá ag an Roinn um Fhorbairt Réigiúnach (DRD) ó thuaidh maidir le costas na gcomharthaí dátheangacha.

Tugann an t-iriseoir Colm Ó Broin - lena ngabhann na Ceithearna buíochas as an cheist seo a fhiosrú go beacht - tugann sé le fios go bhfuil sé “ráite ag údarás bóithre na hAlban, Transport Scotland, go bhfuil costas breise imeallach ag baint le comharthaí dátheangacha” sa tír sin.

Dúirt an t-urlabhraí ó Transport Scotland go mbeadh an difear costais idir comharthaí dátheangacha agus comharthaí aonteangacha níos lú ná 10-20%, cé gur mhaígh DRD sna sé chontae go mbeadh an praghas suas le 40% sa bhreis ar chostas na gcomharthaí aonteangacha!

Thug an tAlbanach le fios chomh maith gur cuireadh an polasaí dátheangach atá i réim sna hoileáin agus sna Garbhchríocha i bhfeidhm de bharr go raibh “iarratais á bhfáil acu arís is arís eile” do chomharthaí dátheangacha.

Is léir don dall go bhfuil fianaise na hAlban ag teacht go hiomlán salach ar na leithscéalta suaracha lena bhfuil DRD ag cloí i láthair na huaire agus de réir mar a thagann an fhírinne chun cinn ní bheidh an dara rogha acu sa deireadh ach aitheantas ceart a thabhairt do logainmeacha ár dtíre.

Mar atá ráite thuas, the issue is not one of cost, it is one of political will.

Ach cé a thug an ráiteas cruinn sin dar leat?

Cé eile acu an tAire um Fhorbairt Réigiúnach, Conor Murphy, agus é ag labhairt ar chomharthaí dátheangacha turasóireachta a bhí le cur in airde in Ard Mhacha Theas i Feabhra 2001.

Bhí an tUasal Murphy, ar dheis, ag iarraidh ar Aire na Roinne ag an am, an tUasal Gregory Campbell, gníomh a dhéanamh ar an cheist.

“The Good Friday Agreement makes clear the obligations in promoting the Irish language and the ministerial code of conduct also commits Gregory Campbell to removing obstacles in the use of Irish. The issue is not one of cost, it is one of political will. Clearly Mr Campbell does not want to treat the Irish language community as equals and clearly he is prepared to mislead the Assembly to get his point home.”

Níl athrú intinne i ndiaidh teacht ar an Uasal Murphy ó bhí 2001 ann, an bhfuil?

LEITHSCÉALTA DRD

2007-09-02T15:04:25+01:00

Mar a tuairscíodh ar na mallaibh tá litir faighte ag Na Ceithearna Coille ón Roinn um Fhorbairt Réigiúnach (DRD) ó thuaidh a thugann le fios nach bhfuil sé i gceist acu comharthaí dátheangacha a chur in airde ar bhóthair na sé chontae.

I measc na leithscéalta atá acu deir siad go gcosnódh comharthaíocht dhátheangach 30-40% ní ba mhó ná comharthaíocht aonteangach, cé go bhfuil sé seo séanta ag lucht déanta na gcomharthaí féin.

Ní hamháin sin ach caithfear an cheist a chur fosta - cad é mar is féidir le húdaráis na hAlban (féach anseo) agus na Breataine Bige íoc as comharthaíocht iomlán dhátheangach ina ndlínsí féin ach nach féidir le húdaráis an tuaiscirt?

Thíos tá roinnt moltaí atá ag na Ceithearna chun na costais éagsúla a laghdú agus a choinneáil réasúnta.

Is léir ar an iomlán go bhfuil leithscéal gan bhunús á chur le chéile ag DRD chun an bunleagan ceart de logainmneacha na tíre a choinneáil ónár gcomharthaí bóthair, rud ar leithcheal lom i gcoinne na Gaeilge é. Agus tá Aire na Roinne féin go fóill ina thost faoin cheist - tá sé thar am aige a chur in iúl cé acu an bhfuil sé i bhfách le cothromas a thabhairt don Ghaeilge nó nach bhfuil.

Ar a laghad, ní inár dtost atá na Gaeil áfach agus tá an achainí ar son comharthaí dátheangacha sínithe ag na ceadtaí againn cheana féin. Ar aghaidh linn!

MOLTAÍ NA gCEITHEARN DO CHOMHARTHAÍ DÁTHEANGACHA BÓTHAIR

• Ní gá gach comhartha a athrú thar oíche - is féidir iad a athrú de réir a chéile nuair a bheadh siad a athnuachan ar scor ar bith. Sa dóigh seo is beag costas breise a bheadh i gceist le cur in airde na gcomharthaí nua.

• Níl pobal na Gaeilge ag iarraidh comharthaíocht dhátheangach a chur i gceantair nach mbeadh fáilte roimpi. Molann na Ceithearna gur féidir le comhairleoirí áitiúla an cheist a réiteach ar bhonn na mbardaí toghcháin nó go n-éagrófaí reifrinn aitiúla más gá.

NÍL AN DARA SUÍ SA BHUAILE AGAT!

2007-08-16T21:05:49+01:00

Is eol dúinn anois go mbeidh polaiteoirí Aontachtacha an tuaiscirt ag cloí lena seasamh biogóideach frithGhaeilge agus é fógartha go hoifigiúil ag an DUP go gcuirfidh sé go láidir i gcoinne Acht na Gaeilge.

Tá an tuairim ann go bhfuil a chos féin scaoilte ag ceannasaí an pháirtí dá bharr ach go fóill féin is léir gur troid níos géire arís atá roimh phobal Gaeilge na sé chontae má táthar chun an reachtaíocht thábhachtach seo a bhaint amach.

Ciníochas lom atá taobh thiar den diúltú seo ar ndóigh agus é ráite ag ball eile an DUP níos luaithe an tseachtain seo go bhfuil comharthaí Gaeilge ‘uafásach’. Léigh an scéal anseo.

Is trua mór é go bhfuil a leithéid de dhearcadh beo fós sa bhliain 2007 ach ní chuirfear aon ráiteas ciníoch isteach ná amach ar ghníomhaithe na Gaeilge.

Is léir dúinn ar fad faoin am seo go bhfuil sé riachtanach dea-shampla ár gcairde Breatnacha a leanúint agus GNÍOMH DÍREACH SÍOCHÁNTA a dhéanamh ar son ár dteanga. Tá easumhlaíocht shibhialta de dhíth láithreach i measc ár n-eagras éagsúil.

Féadann muid leid a thabhairt ó aos óg na Breataine Bige - atá ag léiriú an bhealaigh i rith an ama - agus dul chun cinn suntasach a dhéanamh sa streachtailt chultúrtha seo.

Ná fánaimís ar rialtas nó ar pholaiteoirí - caithfidh lucht labhartha na Gaeilge smacht a ghlacadh ar an todhchaí agus freagracht as slánú na Gaeilge a ghlacadh orainn féin.

Cad é is féidir LEATSA a dhéanamh inniu mar sin?

• Muna bhfuil Gaeilge ar na comharthaí bóithre i do cheantar féin, cuir ansin í. Faigh greamaitheoir nó déan stionsal. Más ó thuaidh atá tú is í an chlófhoireann seo a bheidh de dhíth ort.

• Cuir greamaitheoir ar gach comhartha oifigiúil nach bhfuil dátheangach.

• Tosaigh feachtas ar do shráid nó do bhóthar féin chun comharthaí Gaeilge a chur in airde.

• Úsáid an fíorleagan Gaeilge de d'ainm agus fág an leagan Galldaithe i do dhiaidh.

Sin agaibh é ó bhéal na gCeithearn - Bí Gaelach, Bí Gníomhach!

ACHAINÍ AR LÍNE!

2007-08-04T11:34:30+01:00

Leanann an phoiblíocht ar aghaidh le tuilleadh daoine ag cur spéise sna Ceithearna i rith an ama.

Bhain muid príomhleathanach Lá Nua amach Dé hAoine 3 Lúnasa agus scéal ag an nuachtán faoin bhóthar nua idir An tIúr agus Dún Dealgan a osclaíodh an tseachtain seo. In ainneoin go bhfuil pobal suntasach Gaeilge ina chónaí in Ard Mhacha Theas níor thapaigh údaráis an tuaiscirt an deis seo a aithint agus, mar is gnáth, cuireadh comharthaí atá i mBéarla amháin in airde ar an bhóthar.

Sheol na Ceithearna litir chuig an Aire um Fhorbairt Réigiúnach, Conor Murphy, ag fiafraí dó an mbeadh sé in ann fiosrú a dhéanamh ar na féidearthachtaí a bhaineann le comharthaí dátheangacha Gaeilge/Béarla a chur in airde i gceantair ó thuaidh atá ar son na teanga ach, ar an drochuair, níl aon fhreagra faighte ar ais againn go fóill...

Agus, ar an ábhar seo, tá an pobal níos leithne anois ag cuidiú leis an fheachtas nó tá achainí idirlín tosaithe ag cara na gCeithearn, Séamas Mhac Mhurfaidh. Éilíonn an achainí ar an Aire Murphy (gan gaol ar bith aige le Séamas!) comharthaí dátheangacha a chrochadh in áiteanna sa tuaisceart atá ag iarraidh a leithéide agus iarrann muidne ar gach duine an achainí thábhachtach seo a shíniú.

Ina measc sin atá ag cáineadh obair na gCeithearn le tamall anuas tá Kenny Donaldson, ball den UUP as Crois Mhic Lionnáin, ceantar a bhfuil buíon an-ghníomhach ag na Ceithearna. Tá sé molta fosta ag an Uasal Donaldson do na húdaráis an dlí a chur ar an dream atá taobh thiar den fheachtas.

Tá a fhios againn mar sin nach mór a bheith airdeallach, ach tá a fhios againn fosta go gcaithfear gníomhú ar son an ionannais!

SUNDAY TRIBUNE & RTÉ RAIDIÓ 1

2007-07-18T23:33:59+01:00

Le dhá mhí anuas tá breis agus 2,000 greamaitheoir tar éis a bheith curtha suas ar fud na tíre. Tá an mhórchuid acu i sé chontae an tuaiscirt ach tá obair na mbuíonta le feiceáil anois chomh maith i Muineachán, Lú, Dún na nGall, An Cabhán, Gaillimh, Cill Dara agus Baile Átha Cliath.

Cuirfear tuilleadh greamaitheoirí in airde sna míonna amach romhainn agus más mian le duine ar bith páirt a ghlacadh sna feachtais gabh i dteagmháil linn ar rphost nó tríd an suíomh. Iarrann muid fosta ar aon duine a bhfuil grianghraif aige/aici d'obair na gCeithearn áit ar bith sa tír, iarrann muid oraibh na pictiúirí a sheoladh isteach chugainn ionas go mbeidh an saol mór ar an eolas faoin dul chun cinn.

Ar eagla gur chaill sibh é, d'éirigh leis na Ceithearna aird mheáin Bhéarla Bhaile Átha Cliath a tharraingt ag an deireadh seachtaine nuair a bhí alt sa Sunday Tribune faoi fheachtas na ngreamaitheoirí. Bhí an scéal cothrom go leor - cé gur tugadh fans orainn agus go bhfuil cuid againn níos óige ná a chéile! - agus is mór an t-aisfhreagra atá faighte againn dá bharr.

Agus ar bharr na poiblíochta sin, inniu - 18 Iúil - chuir RTÉ Raidió 1 suim inár bhfeachtas agus labhair duine de na Ceithearna go cumasach ar an stáisiún. Cé gur chuir an láithreoir, Aonghus Mac an Fhailí, ceisteanna crua air, sheas an Ceithearn an fód agus thug freagraí cuimsitheacha ar gach ceist.

Ar an ábhar sin, agus an phoiblíocht seo á tarraingt againn arís, ní mór do Cheithearna - go háirithe iad sin atá ag feidhmiú ó thuaidh - a bheith airdeallach i gcónaí nó, mar atá a fhios agaibh, tá eilimintí aineolacha amuigh ansin a chuirfidh in éadan ár bhfeachtas tábhachtach.

Go dtí an chéad uair eile, coinnígí lasta í!

BAGAIRT DHLÍ AR NA CEITHEARNA COILLE!

2007-06-18T23:26:01+01:00

Shiúil siad agus scairt siad, bhí siad glórach agus Gaelach, agus ba mhór an onóir do na Ceithearna a bheith ina measc.

Sin mar a bhí mórshiúl Acht na Gaeilge i mBéal Feirste, Dé Sathairn 9 Meitheamh, agus na mílte amuigh ar shráideanna na cathrach chun a dtacaíocht a chur in iúl agus sult a bhaint as an aimsir shamhraidh.

Chinntigh an mórshiúl, mar aon leis an 11,000 aighneacht a seoladh isteach chuig an Roinn Cultúir, Ealaíon agus Fóillíochta ó thuaidh le linn an dara próiseas comhairliúcháin, go bhfuil a fhios ag údaráis an tuaiscirt go bhfuil pobal na Gaeilge aontaithe agus ag éileamh an Achta thábhachtaigh seo do na sé chontae.

Ní stadfaidh muid go dtí go mbeidh aitheantas mar is ceart ag Gaeil ar fud oileán na hÉireann.

Mar is eol daoibh, tá aird na meán Béarla ar fheachtas an Achta le tamall anuas agus tá obair na gCeithearn san áireamh ansin chomh maith.

Is iomaí scéal a bhí ag Newsletter Bhéal Feirste ar an fheachtas, go háirithe faoin obair atá ag dul ar aghaidh i gceantar an Iúir, agus ba é atá taobh thiar den éileamh go gcuirfear an DLÍ ar na Ceithearna.

Agus tá sé ráite anois ag an Roinn Forbartha Réigiúnda sa tuaisceart go bhfuil siad sa tóir orthu sin atá ag cur greamaitheoirí Gaeilge in airde.

Bhí a fhios ag na Ceithearna Coille, agus ag gach duine a ghlac páirt san fheachtas go dtí seo, go ndéanfaí iarracht cur isteach ar obair na ngreamaitheoirí agus cuireann muid fáilte roimh an díospóireacht.

Creideann muid go fóill go bhfuil seasamh uasal á dhéanamh againn agus is mór an spreagadh é dúinn chun an stádas cuí a bhaint amach do logaimneacha Gaeilge i gceantair atá ar son na teanga.

Tá baill na gCeithearna Coille níos díograisí, níos curamaí agus níos cinnte - cuirfear leis an fheachtas i gcónaí.

Gabhann muid buíochas le gach duine a raibh ról gníomhach acu go dtí seo agus beidh sibh in ann na forbairtí is deireanaí a fheiceáil anseo, nó tuilleadh greamaitheoirí a cheannach sa siopa.

Bí Gaelach, bí gníomhach, bí feiceálach. Bí linn!

SIÚL AR SON ACHTA!

2007-06-03T12:12:32+01:00

Tá Lá Mór an Achta ag teannadh linn agus tá neart oibre le déanamh ag Gaeil ar fud na tíre chun cur leis an fheachtas agus le cur in iúl d'údaráis an tuaiscirt go bhfuil Acht Gaeilge de dhíth ar phobal na teanga sna sé chontae.

Ar dtús báire, tagann deireadh leis an dara próiseas comhairliúchán ar an Acht Dé Máirt 5 Meitheamh agus muna bhfuil aighneacht seolta isteach agat chuig an Roinn Cultúir, Ealaíon agus Fóillíochta (DCAL) go fóill, déan láithreach é.

Is leor rphost gairid ag cur in iúl go dtacaíonn tú leis an Acht agus molann Na Ceithearna Coille go luaitear comharthaíocht dhátheangach go sonrach i ngach aighneacht. margaret.okeeffe@dcalni.gov.uk an seoladh agus tá breis eolais ar fáil ag an scátheagras Pobal.

An dara gné, agus rud a bhfuil an-tábhacht leis chomh maith, ná an léirsiú ollmhór a bheas ar siúl i mBéal Feirste Dé Sathairn 9 Meitheamh.

Mar an gcéanna leis an mhórshiúl i mí Feabhra a raibh thart ar 5,000 páirteach ann, beidh Gaeil agus a gcairde ag cruinniú le chéile ag Cultúrlann McAdam Ó Fiaich ar Bhóthar na bhFál agus ag siúl go Cearnóg na Scríbhneoirí i lár na cathrach.

Tosaíonn an lá ar 1in agus le ceol beo, bia agus siamsa sráide déanfaidh muid cinnte go mbeidh ceiliúradh Gaelach den scoth ann.

Scaip an scéal, déan fógraí, bí glórach.

Léirigh do chuid tacaíochta ar son Acht na Gaeilge agus siúl leis na mílte i mBéal Feirste Dé Sathairn!

SCAIPEADH AN SCÉIL

2007-06-03T11:50:36+01:00

Is gnóthach amach iad buíonta na gCeithearn i láthair na huaire, iad anois ag feidhmiú i ngach cúige sa tír. Níor cuireadh leis an suíomh seo le seachtain nó dhó anuas ar an ábhar go raibh an bhéim ar fad ar obair na gcomharthaí ach seo chugaibh an t-eolas is deireanaí ar na feachtais agus ar an dul chun cinn atá déanta ó shin.

Tharraing feachtas na ngreamaitheoirí aird na meán arís eile, é luaite ar BBC Raidió Uladh, Raidió na Life i mBÁC agus Raidió Fáilte i mBéal Feirste. Bíonn buíonta san iarthuaisceart, agus in áiteanna eile, ag baint úsáide as Rónán Beo@3 ar Raidió na Gaeltachta chun an scéal a scaipeadh chomh maith agus is dearfach ar fad an t-aisfhreagra atá faighte againn.

Mar aon leis na meáin chraolta, rinne an ball tionóil de chuid an SDLP ó thuaidh, Dominic Ó Brolcháin, tagairt do na Ceithearna ina cholún seachtainiúil sa Newry Democrat agus scríobh Éamann Mac Mánais alt orainn i nuachtán Shinn Féin, An Phoblacht.

Go raibh maith agaibh uilig.

Ba mhian linn buíochas a ghabháil arís leis na Gaeil sin a cheannaigh greamaitheoirí go dtí seo agus a sheol grianghraif isteach chugainn. Is féidir na cinn is déanaí a fheiceáil anseo. Gan sibh ní bheadh an éifeacht chéanna leis an fheachtas agus muna bhfuil do ghiota déanta agat go fóill, díreach déan teagmháil linn anseo nó gabh chuig an siopa.

NA GAEIL ABÚ!

COMHARTHAÍOCHT DE DHÍTH

2007-05-15T22:24:26+01:00

Is mór an meas atá ag na Ceithearna ar cheannródaithe sna meáin Ghaeilge, go háirithe iad siúd a thugann aird ar an obair thábhachtach s'againn féin!

Mar atá luaite againn cheana tá Rónán Mac Aodha Bhuí ag RnaG ina measc sin - nach é a spreagann Gaeil óga na tíre a bheith muiníneach as a dteanga féin! - agus ba mhaith linn anois buíochas a ghabháil le Tomaí Ó Conghaile ag Lá Nua chomh maith.

Is minic a dhéanann Tomaí clúdach ar scéalta a bhaineann lenár gcairde in Alba agus sa Bhreatain Bheag agus cuireann sé scéalta faoi Ghaeil ghníomhacha na hÉireann os comhair an phobail ar bhonn rialta.

D'fhoilsigh sé scéal faoi ráiteas a chuir muid féin amach i ndiaidh an lae stairiúil ag Stormont, Béal Feirste, le déanaí, ráiteas a d'iarr ar bhaill Thionól nua an tuaiscirt beart a dhéanamh ar son na Gaeilge. Chuir muid béim faoi leith ar Conor Murphy, fear a labhair Gaeilge ar an lá agus atá freagrach as comharthaí bóthair na sé chontae.

Idir an dá linn, leanfaidh na Ceithearna Coille ar aghaidh lenár bhfeachtais agus iarrann muid ar dhaoine ar fud na tíre páirt a ghlacadh sna gníomhartha.

Coinnígí súil ar an suíomh i gcónaí mar beidh forbairtí suntasacha, a chuirfidh ar bhur gcumas ról níos lárnaí a imirt sna feachtais, le feiceáil anseo go luath!

MOLADH DO MISNEACH

2007-05-07T23:28:09+01:00

Tá aird go leor tarraingthe ag na feachtais atá ar bun ag na Ceithearna Coille ar fud na tíre – bíonn tuilleadh le déanamh i rith an ama – ach ní bheadh aon rud fiú tosaithe againn gan obair na ndaoine a chuaigh romhainn.

Sular tháinig muidne amach as coillte na hÉireann arís bhí buíon tábhachtach eile ann, Misneach.

Bunaithe sna 1960í, ba laochra agus físithe iad baill Misneach a bhí den bharúil go raibh eagraíochtaí Gaeilge a linne ‘ceannaithe ag an mheasarthacht’.

Síleann na Ceithearna Coille go bhfuil an baol ann go bhfuil an scéal mar an gcéanna sa lá atá inniu ann.

Cuireann muid fáilte roimh mhaoiniú agus roimh eagraíochtaí maoinithe ach mar gheall ar chultúr reatha seo an deontais tá ‘gluaiseacht” na Gaeilge’ ar na gluaiseachtaí teanga is measartha agus is coimeádaí ar domhan.

“Ba réabhlóid go smior é an teanga Bhreatnach a thabhairt ar ais sa mBreatain Bheag. Ar mhodhanna réabhlóide agus orthu sin amháin a bheas aon rath.”

Saunders Lewis a dúirt an ráiteas sin sa bhliain 1962, ráiteas a aithníonn nach féidir mórán a bhaint amach má bhítear ag brath ar an earnáil bhunaithe amháin.

Is cinnte go bhfuil an-obair á déanamh ag eagrais fhoirmeálta ach tá ról le himirt ag an dá chur chuige.

Má leanann cúrsaí ar aghaidh mar atá, tá an baol ann go bhfaighfidh an Ghaeilge, agus an cultúr ar fad dlúthcheangailte léi, bás.

Tá gníomhaíocht áitiúil de dhíth, tá obair ar an talamh ag teastáil.

Sin an chúis leis na Ceithearna Coille.

Tá an chaint ar fad déanta, tá na hailt uile scríofa, níl cruinniú ar bith eile de dhíth – déan gníomh díreach síochánta anois.

Bí linn.

NA CEITHEARNA AGUS AN BBC

2007-05-02T09:35:49+01:00

Is léir go bhfuil rud éigin ceart á dhéanamh againn nó inné, Dé Luain 1 Bealtaine, rinne Talkback - clár mór cainte BBC Raidió Uladh i mBéal Feirste - mír iomlán faoi fheachtas na ngreamaitheoirí.

Dhírigh siad isteach ar an obair atá déanta ag an bhuíon i gceantar an Iúir agus labhair sé leis an Oifigeach Gaeilge atá ag Comhairle an Iúir agus Mhúrna.

Ní raibh cuid de na Ceithearnaí sásta leis an dearcadh diúltach a bhí ag an tuairisceoir ach ba mhaith linn buíochas a ghabháil leis an Oifigeach, Gearóid Mag Uibhrin, as an fhód a sheasamh ar son na Gaeilge.

Feictear dúinn go bhfuil formhór na nGael ag tacú leis an fheachtas agus tá líon suntasach poiblíochta faighte againn le seachtain nó dhó anuas - níos mó poiblíochta ná dream ar bith eile Gaeilge, d'fhéadfá a rá.

Scéal ar an teilifís an chéad sprioc eile?

TÁBHACHT ÁR LOGAINMNEACHA

2007-05-01T00:31:10+01:00

Cuireadh ceist ar Cheithearn áirithe le déanaí cén fáth a bhfuil muid ag díriú isteach ar chomharthaí bóthair agus ar fhógraí comhcosúla.

Seo thíos an freagra a thug sé - dála gach Ceithearn mhaith bhí peann agus páipéar leis ag an am agus bhreac sé síos cúpla pointe agus é i mbun cainte!

Is ón Ghaeilge a thagann 95% de logainmneacha na hÉireann. Níl sna leaganacha Béarla ach leaganacha truaillithe den bhunteanga agus níorbh fhada ó bhí na leaganacha cearta sin ar eolas go forleathan ar fud na tíre. Go dearbh tá siad beo ar fad ach ní thugann na húdaráis an t-aitheantas cuí dóibh.

Thabharfadh comharthaí iomlána dátheangacha stádas cuí don Ghaeilge. Agus ní comharthaí le cló éagsúil ag an dá theanga ach comharthaí a chuireann in iúl go bhfuil comhionannas ann idir an Ghaeilge agus an Béarla.

Rud eile a deir na Ceithearna ná go gcuireann na hainmneacha Gaelacha eolas ar fáil do chainteoirí Gaeilge, eolas nach bhfuil le fáil sna leaganacha truaillithe. Ní ciallaíonn ‘Londonderry’ nó ‘Derry’ faic ach tuigeann gach Gael an focal ‘Doire’.

Is maith le turasóirí dúchas úr a bhlaiseadh agus iad i dtír dhifriúil agus thabharfadh comharthaí Gaeilge an deis sin dóibh.

Sna 26 chontae sáraíonn ganntanas chomharthaí dátheangacha Bunreacht na hÉireann agus tugann droch-chomharthaí bóthair agus easpa comharthaí Gaeilge masla do phobal na teanga agus dá hoidhreacht fhada shaibhir.

Sna 6 chontae is beag comhartha Gaeilge atá ann in aon chor, sin in ainneoin go bhfuil na mílte Gael ag éileamh a gcearta le fada an lá. Ní mór deireadh a chur leis an leithcheal teanga seo láithreach.

Is i gceantair atá fabhrach don Ghaeilge a bhíonn na Ceithearna Coille i mbun oibre agus tá tacaíocht nach beag faighte againn go dtí seo. Ní chuirfidh ár ngníomhartha isteach ar aon duine atá ar son an ilchultúrthais agus an ionannais teanga agus tabharfaidh sé le fios don saol mór go bhfuil Gaeil toilteanach, agus in ann, beart a dhéanamh ar son ár dteanga.

Bí i do Cheithearn. Bí linn.

AN SCÉAL IS DEIREANAÍ

2007-04-29T01:21:32+01:00

Tá dlús á chur le feachtas na ngreamaitheoirí i rith an ama agus tuilleadh oibre déanta le roinnt laethanta anuas.

Bhí na Ceithearna Coille amuigh agus gníomhach i gcontaetha Ard Mhacha agus An Dún arís agus, den chéad uair le fada an lá, rinneadh obair i gcontae Mhuineacháin chomh maith.

Is féidir na grianghraif is déanaí a fheiceáil anseo agus má tá greamaitheoirí le feiceáil in áit ar bith nach bhfuil luaite againn, cuir ar an eolas muid, seol na híomhánna isteach agus cuirfear ar taispeáint iad.

Agus go raibh míle maith agaibh gach duine a bhí i dteagmháil linn ó cuireadh an suíomh in airde - tá na Ceithearna iontach buíoch agus cloisfidh sibh uainn go pearsanta gan mórán moille.

Ní neart go cur le chéile!

NA CEITHEARNA SA NUACHT

2007-04-25T00:36:48+01:00

D'éirigh leis na réabhlóidithe is úra ar an mbloc - sin muidne, na Ceithearna Coille, dála an scéil! - príomhleathanach nuachtán laethúil na Gaeilge a bhaint amach Dé Máirt 24 Aibreán.

Rinne Lá Nua tagairt chruinn don mhórfheachtas greamaitheoirí atá ar bun againn i láthair na huaire agus luadh ár suíomh snasta chomh maith.

Mar aon leis sin labhair Rónán Mac Aodha Bhuí, laoch RnaG, ar an obair thábhachtach spreagúil s'againn ar Anocht FM.

Ní mór do na Ceithearna Coille buíochas a ghabháil leis an dá fhoinse nuachta seo as poiblíocht a thabhairt dúinn agus ba mhaith linn moladh a thabhairt dóibh as an tuairisciú beacht.

Ní féidir linn an rud céanna a rá faoi chuid de na meáin Bhéarla a bhfuil scéalta cumtha acu faoi fheachtas na ngreamaitheoirí. Is dócha gur trom an t-ualach an leisce s'acu.

Go dtí an chéad uair eile - Bí Gaelach, bí gníomhach, bí feiceálach. Bí linn!

ACHT GAEILGE UAINN!

2007-04-23T00:19:43+01:00

Tá na Ceithearna Coille ag leanúint lena bhfeachtas chun láithreach na Gaeilge a ardú i ngach gné de shaol na hÉireann, agus is féidir linn a rá gur craic mhaith atá ann a bheith ar ais i mbun aicsin!

Tháinig buíonta i lár Uladh agus i dtuaisceart na Mumhan amach as na coillte thar an deireadh seachtaine chun spraoi Gaelach a bheith acu agus rinneadh breis oibre ar son ár dteanga i mBaile Átha Cliath chomh maith.

Mar chúlra d'fheachtas na ngreamaitheoirí ar ndóigh tá éileamh an phobail thuaidh Acht Gaeilge a reachtú láithreach bonn sna 6 chontae.

Cé nach bhfuil sé go hiomlán foirfe, tá an Ghaeilge cosanta ag Acht na dTeangacha Oifigiúla ag Teach Laighean agus tá Acht Gàidhlig i bhfeidhm in Alba.
Is iad cainteoirí an tuaiscirt an t-aon ghrúpa Gael sna hoileáin seo nach bhfuil aitheantas mar is ceart acu i reachtaíocht.

Chuir sé díoma ar na Ceithearna Coille nuair a mheas an Roinn Cultúir, Ealaíon agus Fóillíochta (DCAL) i mBéal Feirste, i ndiaidh dóibh próiseas comhairliúcháin a eagrú ar an reachtaíocht, nach leor 93% d'fhreagraí ar son an Achta leis an Acht a chur i bhfeidhm ach ag an am céanna spreagadh muid chun iarracht níos mó a dhéanamh don dara próiseas, a chríochnaíonn ar 5 Meitheamh.

Beidh eolas anseo ar ball maidir le haighneachtaí a chur isteach chuig an Roinn ach, mar shiamsa idir an dá linn, is féidir roinnt freagraí ón chéad phróiseas a léamh ar shuíomh DCAL.

Acht Gaeilge Anois!

AR AN BHÓTHAR

2007-04-20T02:27:32+01:00

Tá na Ceithearna Coille ar ais ar an bhóthar.

I ndiaidh na blianta fada a chaitheamh ag fanacht go ciúin foighneach ar thaobh sléibhe agus ag bun gleanna, ar chúl éastáit títhíochta agus ar chlaí carrchlois, tá seabhaic na ndaoine ar ais arís chun teachtaireacht na nGael a scaipeadh go fairsing forleathan, go feiceálach fiannach.

Tá sé mar aidhm ag na Ceithearna Coille láithreacht na Gaeilge a ardú ar fud na hÉireann agus a chur in iúl don saol Fódlach go bhfuil teanga dhúchais na tíre beo, beathach agus bocléimneach.

Tá sé de sprioc againn chomh maith a chur i gcuimhne do bhunaíocht na Gaeilge nach féidir luí siar ar an obair thábhachtach atá romhainn mar phobal.

Is eol do na 100,000í cainteoirí atá againn go bhfuil spraoi agus spiorad inár dteanga ach is rí-annamh a thugann na meáin Bhéarla aird ar bith uirthi, nó ar na daoine a labhraíonn í.

Ba mhaith linn sin a athrú.

Cuireann na Ceithearna Coille fáilte mhór roimh - agus baineann muid an-sult agus tairbhe as - éagsúlacht shochaí chomhaimseartha na hÉireann ach feictear dúinn nach bhfuil comhionannas leis an Bhéarla bainte amach ag an Ghaeilge go fóill.

Ba mhaith linn sin a athrú chomh maith.

Tacaíonn muid go láidir le gach eagras atá ag obair ar son na teanga, Na Gaeil Óga ina measc, agus molann muid do gach Gael a ghníomh féin a dhéanamh ar son na todhchaí.

Cad é faoi ghníomhartha reatha s'againn mar sin?

Ar na tosaíochtaí atá ag na Ceithearna Coille faoi láthair tá feachtas greamaitheoirí chun comharthaí cearta dátheangacha a fháil sna 26 contae agus comharthaíocht Gaeilge/Béarla a chur in airde in áiteanna Gaelacha sna 6 chontae. Leantar leis an pholasaí seo go dtí go gcomhlíontar éileamh ionannais phobal na Gaeilge.

Iarrann muid chomh maith ar gach gnólacht atá ag feidhmiú i gceantar Gaeltachta seirbhís Ghaeilge a chur ar fáil láithreach. Tá roinnt feachtas feiceálach eile beartaithe againn agus cuirfear an t-eolas amach de réir a chéile.

Mar sin, lean ár n-aistear, cuidigh linn ar an bhealach, ardaigh do ghuth (agus do ghreamaitheoir!) ar son do theanga.

As Gaeilge Anois!